Laatst mocht de piot zijn gedacht zeggen.

Alles begint met een simpele vraag. De organisatoren van de zogenaamde “Provinciale Inspiratiedagen“, een initiatief binnen de Vrijzinnige Gemeenschap West-Vlaanderen, staan open voor getuigenissen. Meer is er niet nodig om de piot aan het werk te zetten. Vertrekkend van een hoofdstuk uit “Volontair“, de autobiografie in wording over zijn traject als vrijwilliger, pent hij een heel verhaal neer, dat hij vervolgens mag inkoken tot 5 minuten gesproken tekst. Dit is de ontboezeming.

---

Voor zij die mij niet kennen: Goedenavond.

Voor zij die mij wél kennen: Hey? Hoe is het met jullie?

Sta mij toe jullie allemaal mee te nemen naar het jaar 2020. Het is corona-tijd. Ik ben net de 60 voorbij en 2 jaar eerder redelijk onverwacht op straat gezet, zoals dat zo mooi heet. Vast werk vinden met mijn profiel en op mijn leeftijd, dát zit er niet meer in: zoveel is al heel snel duidelijk. Na verloop van tijd – en op aangeven van mijn VDAB-consulente – speur ik op het internet naar zinvol vrijwilligerswerk, om toch maar iets te doen. 

Eén aankondiging kaapt al mijn aandacht weg. Het huisvandeMens – mij niet onbekend – zoekt vrijwilligers voor het schrijven en het uitspreken van Vrijzinnig Humanistische Plechtigheden. Dat aanbod werkt als kattenkruid. Schrijven en spreken, verhalen vastleggen en tot leven brengen: dát zijn twee activiteiten waar ik moeilijk aan kan weerstaan. 

Dat de Vrijzinnig Humanistische organisatie mijn nieuwsgierigheid enorm kietelt, is niet zo verwonderlijk. Lang voor ik naar de universiteit trekt, verlies ik het katholieke boetekleed en draag ik met trots een atheïstisch pet. Wat ik ook meeneem is mijn opvoeding en die staat helemaal in het teken van vrijheid en verdraagzaamheid, van respect voor mens en waarden, van luisteren en spreken met een kritische en open geest. 

Ik begin mij te verdiepen in het Vrijzinnig Humanisme en al snel stoot ik op het fameus citaat van Henri Poincaré: “Het denken mag zich nooit onderwerpen, noch aan een dogma, noch aan een partij, noch aan een hartstocht, noch aan een belang, noch aan een vooroordeel, noch aan om het even wat, maar uitsluitend aan de feiten zelf, want zich onderwerpen betekent het einde van alle denken.” Die fameuze quote interpreteer ik als een uitnodiging om te peinzen over het leven, over wat het betekent, over wat de waarde ervan is en over hoe een rechtschapen, weldenkend en openhartig mens in het leven staat.

Zoals ik zei, biedt het vrijwilligerswerk voor het huisvandeMens alles wat ik spannend en leuk vind. Dus twijfel ik niet. Een kennismaking en een paar opleidingen later voel ik mij welkom in een wereld van gelijkgestemden, een universum waar respect en empathie centraal staan. Het is een speelplein met een heerlijke mix van ernstige lieden, van gedreven werkers en gelukkig ook van nogal wat knettergekke figuren. Stuk voor stuk hebben zij het beste voor met mens en maatschappij. En hier sta ik dan.

Mijn naam is Rik Wintein, en ik ben met volle goesting vrijwilliger bij het huisvandeMens. Voor zover mijn uitdovende professionele agenda het toelaat, ben ik beschikbaar voor het uitspreken van Vrijzinnig Humanistische Plechtigheden. Want het uitspreken van een ceremonie is ronduit plezant, wat ook de gelegenheid is. Mensen meenemen in een vrijzinnig verhaal en daarmee een mijlpaal in hun leven zin en betekenis geven, dàt is zonder meer een heerlijke ervaring. 

Voorgaan in afscheidsplechtigheden – AP’s in het jargon, die ik trouwens niet zelf schrijf, hoogstens herschrijf – doe ik geweldig graag. Misschien klinkt deze bekentenis bij sommigen luguber in de oren, maar het uitspreken van een AP is werkelijk formidabel prettig. Het geeft mij – als voorganger – enorm veel voldoening om voor familie, voor vrienden en voor kennissen het leven en de dood te duiden en een plaats te geven, om hen te troosten en een toekomst zonder de overledene te beloven. 

Los daarvan lanceert het schrijven van huwelijksplechtigheden en andere teksten voor het huisvandeMens mij telkens naar hogere sferen. Elk verhaal van mijn pen kan rekenen op een warm en dankbaar onthaal. Met uitzondering van mijn naaste familie is dít hier de enige omgeving die mijn schrijfsels schijnbaar naar waarde schat. En dat doet iets met het frêle ego van een ploeterende schrijver op zijn eenzame zolderkamer.

Kortom: ik ben enorm erkentelijk voor de waardering, voor de warmte en voor de vele inzichten die ik ervaar bij mijn vrijwilligerswerk voor het huisvandeMens.

Mijn oprechte dank.