Laatst mocht de piot live van ballet genieten. Een primeur.
Hoewel zijn passages zeer schaars zijn, visiteert de piot met veel graagte eender welke schouwburg of theaterzaal. Ongeacht het uitzicht, de aankleding of de grootte van het cultuurgebouw, telkens weer proeft hij bij het betreden een soort atmosfeer waardoor hij voor even in vrede leeft met de staat van het bestaan, hoezeer de meest vreselijke dingen de buitenwereld ook mogen beroeren, doorwoelen en molesteren. Binnen de muren van eender welke tempel der schone kunsten overvalt hem een mengeling van oeverloze rust en begeesterende energie. Mits met kunde bereid biedt deze delicate cocktail onvervalst een nasmaak die dagen- tot wekenlang kan uitdeinen. Dat op zich vindt de piot een hele kunst.
Ditmaal is het bezoek aan het Stedelijk Concertgebouw wel heel bijzonder. Niet alleen is het kaartje een cadeautje van zijn zuster Faffy, voor het eerst gaat de piot een balletvoorstelling bijwonen. Hij kent het fenomeen wel van op televisie en – uiteraard: hij is niet achterlijk – van op YouTube, toch heeft hij nog nooit een dansvoorstelling live meegemaakt. Zijn eerdere passages aan een cultuurtempel staan onvervalst in het teken van oude en nieuwe muziek, comedy en theater.
Bij het betreden van de inkomsthal overvalt de piot een sfeer die in weinig verschilt met eerdere bezoeken. Hij laaft zich aan een alom aanwezige waardigheid, een soort blije anticipatie op het mooist dat volgen kan. En toch is er iets fundamenteels verschillend. Ondanks zijn redelijk Abraham-gehalte heeft de piot de indruk dat hij voor het eerst sinds eeuwig tot het kwart jongste personen behoort. Dat gevoel verdwijnt gelukkig eens hij de theaterzaal zelf betreedt.
Het begint aan de openstaande klapdeuren naar het “1ste Balkon Links“. Een trio Franstalige dames giechelt, gibbert en ginnegapt alsof het bakvissen zijn. De onmiskenbare haaruitgroeien, les visages plissés en de wandelstok waarmee één van hen nog net mobiel kan zijn, vertellen stuk voor stuk een ander verhaal. Beleefd als hij is, groet de piot vriendelijk in het Frans de zichtbaar kokette dames en zoekt zijn plaats aan de balkonbalustrade. Als bij toeval hebben de tetternichten een zitje links van hem. De Morticia-kloon naast de piot herkent hem van de korte begroeting aan de deur en lijkt haar hart voor hem te willen openen. Ze praat beschadigd Nederlands met een onmiskenbaar zwaar Gallisch accent en de piot vindt het leuk in haar moedertaal te antwoorden.
Uit hun getater kan de piot opmaken dat het reeds enige tijd geleden is dat de vriendinnen nog eens samen waren. Al snel snapt de sukkelaar dat de dames ex-collega’s zijn, die wel vaker samen naar voorstellingen trekken. Nadat ze het achtereenvolgens hebben over balletcreaties, theaterzalen en dansleraars, kan de piot niet anders besluiten dan dat hij in het gezelschap verkeert van ex-ballerina’s. (Hoewel… Het gezegde wil dat er niet zoiets bestaat als ex-mariniers. Kan deze logica ook opgaan voor ballerina’s? Hij vermoedt van wel).
Met die wetenschap in het achterhoofd werpt de piot een blik over de balustrade. Bij het overschouwen van de parterre merkt hij dat veel koppels van middelbare leeftijd en ook redelijk wat jong volk. Opvallend – als een soort gemene deler – is de houding, de voorkomen en de uitstraling van de jongere helft van het publiek. Niet alleen de kirrende inactieve ballerina’s naast hem, maar ook alle andere aanwezigen, vooral de vele adolescenten en minder jonge volwassenen onder hen, hebben iets over zich, waar de piot maar moeilijk de vinger op kan leggen. Hoewel, ergens voelt hij wel wat er speelt.
De piot kan zich voorstellen dat er wel meer mensen in de zaal iets van ver of nabij te maken hebben met dansen in het algemeen en ballet in het bijzonder, hetzij als kind of als puber, hetzij als zorgzame ouder van dansende zonen en dochters. Tenslotte volgt ook zijn bijwijlen jongensachtige kleindochter Lady Mae op zaterdag balletschool (of wat daarvoor moet doorgaan), een feit dat onmiskenbaar is op elke schoolfeest. Haar bewegen, stappen en draaien, huppelen en dansen kunnen niet verbergen dat van die bezigheidstherapie op zaterdagochtend, iets blijft plakken aan dat kleuterlijfje van Lady Mae. En naar wat de piot nu ziet, blijkt zij daarin niet de enige.
Dan klinkt ergens een gong en doven de lichten. Amper is het doek open of het is zelfs voor de leek als de piot duidelijk dat hem geen orthodox ballet wacht. Hij weet niet of hij dit spijtig moet vinden of niet. En eigenlijk doet dat er helemaal niet toe. De dans en de muziek (opname – geen orkest) brengen hem sowieso snel in vervoering.
“Bolero van Ravel” leest het programmaboekje. Eerst staat de “Pastorale van Beethoven” op het programma. Na de onderbreking volgen korte stukjes Mozart, die elk een type relatie analyseert. Tot slot is er de Bolero zelf, weliswaar in een compleet andere choreografie dan de versie van Maurice Béjart die de piot eerder op televisie zag. De ballet-onbeslagen piot geniet met volle teugen. Hij kent geen iota van de ballet-taal en kan er nog niet eens een alfa van een omega onderscheiden. Toch proeft hij dat het Malandain Ballet Biarritz en hun choreograaf Thierry Malandain hun metier meesterlijk beheersen. De prachtige voorstelling smaakt naar meer.
Nadat het doek finaal gevallen is, richt de oud-ballerina het woord tot de piot. “Het was een zeer mooie voorstelling“, zegt ze en voegt er aan toe: “De dansers zijn zeer goed en de choreograaf heeft een zeer interessante aanpak.” (De eerst zin in het Frans, de tweede in beschadigd Nederlands). En ze besluit: “Oui, ça valait le coup.” Haar vriendinnen en collega’s knikken instemmend. Ook de onervaren piot doet dat: “Je pense que c’était très beau.” Even twijfelt hij om er aan toe te voegen dat dit zijn ballet-ontmaagding was. De vrees om verzeild te raken in een zeer lange conversatie, weerhoudt hem ervan. De sukkelaar wil naar huis, naar Mijn Groote Liefde om zo snel als mogelijk dat goed en zalig gevoel in zijn hart en hoofd over te brengen.
Bij het openduwen van het tuinhekken ziet hij het onmiddellijk: Mijn Groote Liefde ligt reeds in dromenland. Enkel Magnifieke Marcel is nog op. Met niet-begrijpende ogen luistert het beest naar het gretig ballet-verhaal van de piot.
Ontdek meer van Rik Wintein
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.